De Rechtbank Rotterdam heeft enige tijd geleden uitspraak gedaan over de vraag of sprake was van gebruikelijke en niet bovenmatige giften bij de berekening van de legitieme.
Eiseres vordert haar legitieme portie in de nalatenschap van erflater vast te stellen en haar legitieme portie te betalen.
Erfrecht. Berekening van de legitieme. Schenkingen. Giften. Wat zijn gebruikelijke giften? Bovenmatige giften. Financiële positie van de gever. Redelijkheid en billijkheid.
De rechter oordeelt als volgt.
Eiseres vordert haar legitieme portie in de nalatenschap van erflater vast te stellen.
De legitieme portie wordt berekend over de waarde van de goederen van de nalatenschap, te vermeerderen met de bij deze berekening in aanmerking te nemen giften en te verminderen met bepaalde in de wet genoemde schulden (artikel 4:65 BW).
De rechtbank neemt bij de beoordeling van de vraag hoe groot de legitieme portie van eiseres is als uitgangspunt de door gedaagde overgelegde boedelbeschrijving.
Er is sprake van € 26.350,00 aan giften van erflater aan gedaagde.
In de meest recente boedelbeschrijving gaat gedaagde weliswaar uit van € 16.850,00 aan giften maar een verklaring voor dit verschil met zijn eerdere erkenning dat sprake is van een bedrag aan giften € 26.350,00 giften geeft gedaagde niet.
De rechtbank gaat daarom uit van het eerstgenoemde bedrag aan giften.
Die giften worden niet bij de waarde van de goederen van de nalatenschap opgeteld als het om gebruikelijke giften gaat, voor zover zij niet bovenmatig waren (artikel 4:69 lid 1 aanhef en onder b BW).
Bij de vraag of giften gebruikelijk en niet bovenmatig zijn spelen de omstandigheden, zoals de financiële positie van de gever, een rol.
Als productie bij de dagvaarding is een overzicht gevoegd van de bedragen die erflater in de periode 2011-2015 aan gedaagde gegeven heeft.
Het laagste bedrag is € 250,00, het hoogste € 8.000,00.
De rechtbank is van oordeel dat dit niet zonder meer gebruikelijke, niet bovenmatige giften zijn.
Een gebruikelijke gift is een gift voor bijvoorbeeld een verjaardag of Sinterklaas en hoe hoog die gift kan zijn hangt af van de financiële positie van erflater.
Gedaagde stelt in dit verband dat erflater een jaarinkomen van € 35.000,00 had.
Dit inkomen is, anders dan gedaagde stelt, niet dusdanig behoorlijk dat het in vijf jaar tijd giften van in totaal € 26.350,00 rechtvaardigt, mede gelet op de lasten van erflater.
Dat erflater de financiële ruimte niet had om deze bedragen te schenken blijkt ook uit het feit dat er ten tijde van zijn overlijden nauwelijks nog liquide middelen waren.
De rechtbank gaat niet mee in de stelling van gedaagde dat de betaling van € 8.000,00 op 4 mei 2015 een onkostenvergoeding en geen gift is.
Het feit dat gedaagde in dit verband stelt dat hij 208 keer boodschappen voor erflater heeft gedaan wekt de indruk dat er een nauwkeurige administratie bijgehouden is van de onkosten die gedaagde in de loop van de jaren ten behoeve van erflater gemaakt heeft.
Een dergelijke administratie is echter niet overgelegd zodat ervan uitgegaan moet worden dat ook die € 8.000,00 een gift betreft.
Van gebruikelijke, niet bovenmatige giften is zoals hiervoor geoordeeld geen sprake.
De giften moeten daarom opgeteld worden bij de waarde van de goederen van de nalatenschap van erflater.
Dat doet de rechtbank echter niet voor het volledige bedrag, maar voor het naar redelijkheid en billijkheid vast te stellen bedrag van € 20.000,00.
Met het vaststellen van de giften op dit bedrag wordt rekening gehouden met het feit dat een deel van wat erflater in de loop van de jaren aan gedaagde (en zijn zoon) heeft geschonken, wel als gebruikelijke, niet bovenmatige gift gezien kan worden.
Aldus wordt ook rekening gehouden met de giften van erflater aan eiseres.
Wilt u de gehele uitspraak bekijken? Klik dan hier.
Heeft u een vraag aan onze advocaat kindsdeel over de vereffening of verdeling van een erfenis, over de uitleg van een testament of over de nietigheid van een testament, over de taken en bevoegdheden van de executeur, over het kindsdeel of over de legitieme, belt u dan gerust onze advocaat kindsdeel op 020-3980150.
Wilt u meer weten over het kindsdeel, bezoek dan onze website over het kindsdeel. Klik dan hier.
Wilt u meer weten over het erfrecht, bezoek dan onze website van ons advocatenkantoor. Klik dan hier.